Сөй гомерне, сөй халыкны, сөй халыкның дөньясын!



Котлыйбыз


Баш бит - Дин һәм әхлак - Ислам — тынычлык дине
2.09.2021

Ислам — тынычлык дине

Җәмгыятьтәге ызгыш-талаш һәм тәртипсезлекләр, кан кою, талау, тынычлыкны бозу, гаепсез кешеләрне үтерү — болар барысы да ислам дине тарафыннан канкойгыч җинаятьләр булып санала. Аллаһы Тәгалә Коръән­дә: “Ислам диненә каршы сезнең белән сугыш кылмаган, вә сезне йорт-ларыгыздан куып чыгармаган кавем­нәр белән яхшы мөгамәләдә булудан һәм аларга гаделлек кылудан Аллаһ сезне тыймыйдыр. Аллаһ гадел кешеләрне сөядер”, — дип әйтә (“Мүмтәхәнә” сүрәсе, 8 нче аять).

Пәйгамбәребез (с.г.в.с.) кеше үтерүне иң авыр гөнаһларыннан берсе дип атады. “Кыямәт көнендә (кеше хакы белән бәйле булган) беренче соралачак әйбер ул башкаларның канын кою турында булыр”, — дип әйтте.

Ислам динендә бер гаепсез, нахакка кешене үтерү — иң олы һәм иң куркыныч гөнаһларның берсе.

Коръәндә: «Әгәр берәү кеше үтер­мәгән кешене яки җир өстендә бозыклык кылмаган кешене үтерсә, бөтен кешеләрне үтергән кеби булыр, бер кешене үлемнән коткарса, бөтен кешеләрне үлемнән коткарган кеби булыр», — дип әйтелә (“Мәидә” сүрәсе, 32 нче аять).

Коръәндә: «Әгәр берәү кеше үтер­мәгән кешене яки җир өстендә бозыклык кылмаган кешене үтерсә, бөтен кешеләрне үтергән кеби булыр, бер кешене үлемнән коткарса, бөтен кешеләрне үлемнән коткарган кеби булыр», — дип әйтелә (“Мәидә” сүрәсе, 32 нче аять).

Пәйгамбәребез (с.г.в.с.)нең тагын бер хәдисендә: “Теленнән һәм кулларыннан башка кешеләр зыян күрмәгән кеше генә – чын мөселман”, — дип әйтә.

Бу хәдистән генә дә Ислам диненең тынычлык дине икәне аңлашыла. Ягъни хак мөселман башкаларга зыян китермәс. Ә кемнәр башкаларга зыян китерәләр, алар үзләрен мөселман дип атарга лаеклы түгел.
Коръәндә җәмәгать тәртибен бозу катгый тыела. Моңа мисал итеп, бик күп аятьләр китерелә. ­

“Пәйгамбәрләр җибәреп ислак кыл­ганнан соң, Җир өстендә бозыклык кыл­магыз! Газабыннан куркып, рәхмәтен өмет итеп, Аллаһыга гыйбадәт кылыгыз һәм хәҗәтләрегезне сорагыз!…” (“Әгъраф” сүрәсе, 56нчы аять). “…Аллаһы Тәгалә явызлыкны, зарарлы эшләрне һич тә сөйми” (“Бәкара” сүрәсе, 205 нче аять). “…Аллаһ биргән ризыклардан ашагыз, эчегез, әмма җир өстендә бозыклык кылып йөрмәгез…” (“Бәкара” сүрәсе, 60 нчы аять).

Моннан кала, Ислам безне Аллаһы Тәгалә бар кылган бөтен җан иясенә яхшы мөгамәләдә булырга өйрәтә. Һәм Аллаһы Тәгаләнең гаиләсенә миһербанлык күрсәткән һәркем Раббыбыз тарафыннан аеруча нык сөелер. Бу турыда Рәсүлебез үз хәдисләрендә дә әйтә: “Җир йөзендә булган тереклеккә йомшак, миһербанлы булыгыз, — ди.
Мөхәммәд (с.г.в.с.) үз хәдисендә: “Мәчене ачтан үлгәнчегә кадәр бикләп тоткан бер хатын булыр. Шушы гамәле өчен ул тәмугка эләгер. Ул мәчене ашатмаган, су бирмәгән. Үзе чыгып ризык эзләсен өчен аны өйдән дә чыгармаган”, — ди.
Ул шулай ук сусаган эткә су биргәне өчен, Аллаһ бөтен гөнаһларын гафу иткән кеше турында да сөйләде. Кешеләр Пәйгамбәр (с.г.в.с) нән: “Әй, Рәсүлебез, хайваннарга карата күрсәткән миһербанлык өчен безгә савабы булырмы?” – дип сорадылар. Ул: “Һәр тере җан иясенә күрсәткән игелек безгә савап булыр”, — дип җавап бирде.
Шулай ук, ризык өчен дип мал суйганда, аңа күп газап китермәскә тырышырга кирәк. Пәйгамбәребез (с.г.в.с.): “Хайванны бугазлар алдыннан пычакны ныклап үткенләгез. Болай сез аның газаплануларын киметерсез”, — ди.
Болар һәм башка ислам кагыйдәләре нигезендә, шундый нәтиҗә ясарга мөмкин: дин исеме белән бер гаепсез кешене үтерү Ислам динендә дә, һәм башка беркайда да рөхсәт ителми. Ислам дине мәрхәмәтлелеккә, үзара мәхәббәткә һәм тынычлыкка чакыра. Ә террор диннең капма-каршысы булып тора һәм мәрхәмәтсезлекне, кан коюны, үтерешне үзмаксат итеп куя.

Бүгенге көндә тыныч халыкка каршы сугыш алып барырга тырышу Коръәндә дә, Пәйгамбәребез (с.г.в.с.) сөннәтендә дә ак­лау таба алмый. Террорчылар, үзләрен мө­селманнар дип әйтеп, аять, хәдисләрдән үзләренә кирәкле сүзләрне генә алалар да, бу сүзләрнең каян килеп чыкканын да, чын асылын да өйрәнмиләр. Бу Ислам диненең асылын аңламаудан килә. Чынлыкта, бер гаепсез кешеләрнең сәламәтлегенә зыян китерүче, тормышына куркыныч тудыручы, биналарның тулысынча җимерелүенә яки милекне юкка чыгаруга китерә торган гамәлләр, шартлатулар ислам һәм чын мөселманнар тарафыннан тыела, кире кагыла һәм гаепләнә. Хак мөселманнар тынычлык, мәрхәмәтлек, әхлак динен тота һәм аларның бу вәхши гамәлләр белән уртаклык­лары юк. Мөселманнарның берәрсе террор акты ясаса, бу кеше ислам кануннарын бозуда гаепләнәчәк. Шунысы кызганыч, террорчылар кулыннан иң күп зыян күрүчеләр – хак мөселманнар. Сугыш бара торган мөселман илләрендә дә иң күбе гаепсез мөселманнар һәлак була һәм террорчыларның вәхши гамәлләре дә Ислам диненә кара тап төшерә. Боларга каршы көрәшү, мондый золымлыкларны булдырмый калу өчен нишләргә? Иң элек, нинди генә сорауларыбыз булса да, мәчеткә, дин әһелләре янына килик. Динебезне өйрәник.

Яшьләребез дә дини гыйлемне Интернет челтәрләре аша түгел, ә иман йорт­ларына килеп өйрәнсеннәр иде. Аллаһ­ка шөкер, Удмуртия мәчетләрендә Ислам дине нигезләренә өйрәтү курслары оешты­рыла. Ишекләр һәркем өчен дә ачык
.

Гаетләрдә, җомга намазларында да төрле милләт кешеләре бер сафларга басып, намаз укыйбыз. Дуслык, татулык төрле милләтара спартакиадалар, ярышлар вакытында да сизелә. Ислам диненең тынычлык, дуслык, әхлак дине икәнен үзебезнең матур гамәлләребез белән һәрвакыт күрсәтеп, исбатлап торыйк. Дөньяларыбыз тыныч, имин булсын.

Дамир хәзрәт Әхмәтов,
Ижау Үзәк мәчете имамы.